E-Ticaret Sitesi Nasıl Kurulur? Sıfırdan Satışa Başlangıç Rehberi

Kısaca: Türkiye'de bir e-ticaret sitesi kurmak dört işten oluşur: işletmenizi vergi mükellefi olarak kurmak, siteyi faaliyete başlamadan önce ETBİS'e kaydettirmek, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'ne uygun sözleşme ve iade sürecini hazırlamak, ardından doğru platformu ödeme ve kargo entegrasyonlarıyla birlikte kurmak. Yasal adımlar birkaç gün sürer; asıl zaman alan ve sonradan en pahalıya düzeltilen karar, altyapı seçimidir.

İyi bir ürününüz var ve onu internette satmak istiyorsunuz. Kulağa basit geliyor; ama e-ticarete başlarken verilen ilk kararlar, aylar sonra işinizi ya rahatça büyütmenizi sağlar ya da her adımda önünüze çıkar. Bu rehberde sıfırdan bir e-ticaret sitesini satışa hazır hale getirirken izlenecek adımları, yasal yükümlülükleri ve en sık gördüğümüz hataları sırasıyla anlatıyoruz.

1. Önce işletme: şahıs şirketi mi, limited şirket mi?

İnternetten düzenli satış yapmak ticari faaliyettir; fatura kesebilmek, ödeme kuruluşlarıyla sözleşme yapabilmek ve ETBİS'e kayıt olabilmek için bir vergi kaydınız olmalı. Başlangıçta iki yaygın yol vardır:

• Şahıs şirketi: kuruluşu daha hızlı ve daha az maliyetlidir; küçük ölçekte test etmek için sık tercih edilir. Kazanç sahibinin kişisel gelir vergisine tabidir.
• Limited veya anonim şirket: kuruluş ve muhasebe yükü daha fazladır, ancak sorumluluk ayrımı ve kurumsal görünüm sağlar; yatırım almayı veya büyük tedarikçilerle çalışmayı düşünenler için daha uygun bir zemindir.

Hangisinin sizin için daha avantajlı olduğu cironuza, ortaklık yapınıza ve vergi durumunuza bağlıdır. Bu kararı bir mali müşavirle birlikte verin; aynı görüşmede e-fatura ve e-arşiv durumunuzu da netleştirin (aşağıda).

2. ETBİS kaydı: siteyi açmadan önce

Ticaret Bakanlığı'nın Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi (ETBİS), elektronik ticaret yapan hizmet sağlayıcıların kayıt altına alındığı sistemdir. Bakanlığın ETBİS sayfasına göre elektronik ticaret veya aracılık faaliyetinde bulunanların faaliyete başlamadan önce e-Devlet üzerinden ETBİS'e kayıt olması gerekir. Kayıtta şirketler için MERSİS numarası ve vergi kimlik numarası, esnaf için T.C. kimlik numarası ve vergi kimlik numarası istenir; kullandığınız alan adlarını ve mobil uygulamaları da bildirirsiniz.

Pratikte bu şu anlama gelir: alan adınızı aldıktan sonra, siteyi satışa açmadan önce kaydı tamamlayın. Yeni bir alan adı veya mobil uygulama eklediğinizde kaydı güncellemeyi unutmayın.

3. Fatura: e-arşiv ve e-fatura

İnternetten yapılan satışlar da faturalandırılır. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın e-Belge portalında anlatılan e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarına geçiş, ciro ve sektöre bağlı eşiklere göre zorunlu hale gelir; e-Arşiv kapsamındaki mükellefler internet satışlarını e-Arşiv faturayla düzenler ve faturada satışın internet üzerinden yapıldığını belirtir. Eşikler dönem dönem değiştiği için kesin tutarı burada vermiyoruz; güncel durumunuzu mali müşavirinizle kontrol edin.

Teknik tarafta önemli olan, faturanın elle değil siparişle birlikte otomatik kesilmesidir. Seçtiğiniz altyapının bir e-fatura/e-arşiv entegratörüyle konuşabildiğinden baştan emin olun; günde birkaç siparişte elle fatura kesmek mümkündür, yüz siparişte değildir.

4. Yasal sayfalar ve satış sözleşmesi

Tüketiciye uzaktan satış, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamındadır. Sitenizi kurgularken bu yönetmeliğin şu hükümleri doğrudan ekranlara yansır:

• Ön bilgilendirme formu (Madde 5): tüketici siparişi onaylamadan önce satıcının kimlik ve iletişim bilgilerini, ürünün temel niteliklerini, vergiler dahil toplam fiyatı, teslimat ve ödeme bilgilerini ve cayma hakkının koşullarını görmelidir. Bu form ödeme adımında, onay kutusundan önce gösterilir.
• 14 günlük cayma hakkı (Madde 9): tüketici, gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden 14 gün içinde sözleşmeden cayabilir. Mal satışlarında süre, ürünün teslim alındığı gün başlar.
• 14 gün içinde iade (Madde 12): cayma bildirimi size ulaştıktan sonra, varsa teslimat masrafı dahil tüm ödemeyi 14 gün içinde, tüketicinin kullandığı ödeme aracına uygun şekilde ve tek seferde iade etmelisiniz. Ön bilgilendirmede iade için bir kargo firması belirtmediyseniz tüketiciden iade masrafı talep edemezsiniz.
• İstisnalar (Madde 15): kişiye özel üretilen ürünler, çabuk bozulan ürünler, ambalajı açılmış ve hijyen açısından iadesi uygun olmayan ürünler gibi durumlarda cayma hakkı kullanılamaz. Ürününüz bu gruptaysa bunu ön bilgilendirmede açıkça yazın.
• 30 günlük teslimat sınırı (Madde 16): mal satışlarında teslimat süresi her hâlükârda 30 günü geçemez.

Buna ek olarak 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, sözleşmeden önce tanıtıcı bilgilerinizin (unvan, adres, iletişim) alıcının kolayca ulaşabileceği şekilde sunulmasını ve ticari e-posta/SMS için önceden onay alınmasını ister. Sipariş ve üyelikte kişisel veri işlediğiniz için KVKK aydınlatma metni ve çerez yönetimi de ilk günden hazır olmalı; bunun için KVKK kontrol listemize bakabilirsiniz. Yönetmelik zaman içinde değişiklik gördüğü için sözleşme metinlerinizi bir hukukçuya kontrol ettirmenizi öneririz.

5. Altyapı kararı: hangi platform?

E-ticaretin en belirleyici kararı en başta verilir. Doğru seçim; katalog büyüklüğünüze, entegrasyon ihtiyacınıza ve ekibinizin teknik kapasitesine bağlıdır:

E-ticarette asıl maliyet siteyi kurmak değil; yanlış altyapıyı bir yıl sonra terk etmek zorunda kalmaktır.

Kararı verirken şu soruyu sorun: "Bir yıl sonra en çok neye ihtiyacım olacak?" Bugün 30 ürününüz varsa hazır bir platform çoğu zaman en doğru başlangıçtır. Bayi fiyatlaması, karmaşık stok ya da üretim entegrasyonu gibi ihtiyaçlarınız şimdiden belliyse hazır yazılım mı, özel yazılım mı yazımızdaki çerçeve kararı netleştirir.

6. Ödeme altyapısı

Türkiye'de kartla ödeme almanın iki yaygın yolu vardır:

• Ödeme kuruluşları (ör. iyzico, PayTR): başvurusu ve entegrasyonu genellikle hızlıdır, birçok bankanın kartıyla taksitli ödeme tek entegrasyonla sunulur. Komisyon ve para çekme (valör) koşullarını teklif aşamasında karşılaştırın.
• Bankanızın sanal POS'u: yüksek hacimde komisyon pazarlığı imkânı sunabilir, ancak her banka ayrı başvuru ve entegrasyon gerektirir.

Hangisini seçerseniz seçin; 3D Secure doğrulamasının açık olduğundan, kart bilgilerinin sizin sunucunuzda saklanmadığından ve iade işleminin panelden yapılabildiğinden emin olun. Cayma hakkında 14 günlük iade süresini işletebilmek için iadeyi elle bankaya yazarak değil, panelden tek tıkla yapabilmelisiniz.

7. Kargo ve operasyon

Kargo firmasıyla anlaşma yaptıktan sonra entegrasyonun üç şeyi otomatik yapması gerekir: siparişten gönderi kaydı ve barkod oluşturmak, takip numarasını müşteriye iletmek ve teslim durumunu siparişe geri yazmak. İade için anlaştığınız taşıyıcıyı ve iade kodunu ön bilgilendirme formuna yazın; bu hem müşteriyi rahatlatır hem de yönetmelik açısından iade masrafının kimde olduğunu netleştirir.

8. Yayına almadan önce kontrol listesi

1. Vergi kaydı tamam, e-fatura/e-arşiv entegratörü bağlı.
2. ETBİS kaydı tamam; alan adı kayıtta doğru.
3. Ön bilgilendirme formu, mesafeli satış sözleşmesi, iade ve cayma koşulları, KVKK aydınlatma metni ve çerez politikası yayında.
4. Unvan, adres, telefon ve e-posta her sayfadan ulaşılabilir durumda.
5. Gerçek bir kartla test siparişi verildi, iade edildi ve fatura doğru kesildi.
6. Kargo gönderisi oluşturuldu, takip numarası müşteriye ulaştı.
7. Site telefonda baştan sona test edildi: arama, ürün, sepet, ödeme.
8. Ürün sayfalarında benzersiz başlık ve açıklama var; site haritası Search Console'a gönderildi.
9. Analitik ve dönüşüm takibi kuruldu; KVKK onayıyla birlikte çalışıyor.

9. Görünmek ve dönüştürmek

Site kurulunca iş bitmez; asıl mesele ziyaretçiyi bulmak ve alıcıya dönüştürmektir. Ürün sayfalarının arama motorlarında görünmesi için teknik SEO temeli, kendi yazdığınız ürün açıklamaları ve hızlı açılan sayfalar ilk günden düşünülmelidir. Ziyaretçilerinizin hangi cihazdan geldiğini kendi analitiğinizle ölçün ve tasarımı o cihazda test edin. Hızın satışa etkisini Core Web Vitals yazımızda, ziyaretçiyi alıcıya çevirmenin yollarını ise dönüşüm oranı rehberimizde anlattık.

Sık yapılan hatalar

• Yasal adımları sona bırakmak: ETBİS kaydı ve sözleşme metinleri satış başladıktan sonra değil, önce hazırlanır.
• Başka siteden sözleşme kopyalamak: başka bir işletmenin iade koşulları, kargo firması ve istisnaları sizin ürününüze uymaz.
• Faturayı elle kesmeyi planlamak: sipariş arttığında en önce kırılan süreç budur.
• Üretici açıklamalarını aynen kullanmak: aynı metni yüzlerce site kullandığında ürün sayfanız arama sonuçlarında öne çıkmak için bir neden sunmaz.
• Platformu yalnızca ilk fiyata göre seçmek: abonelik, komisyon, eklenti ve geliştirme maliyetinin bir yıllık toplamına bakın.

Daha fazlası için e-ticaret sitesi açarken yapılan 8 yaygın hata yazımıza göz atın.

E-ticaret bir vitrin değil, uçtan uca çalışan bir satış makinesidir. Kodakod olarak WordPress, Shopify, Ticimax, İkas veya özel yazılımla e-ticaret altyapınızı işinizin ölçeğine göre kurgular; ödeme, kargo, fatura ve stok entegrasyonlarından SEO ve dönüşüm optimizasyonuna kadar satışa giden her halkayı tek elden kurarız. Ayrıntılar için e-ticaret çözümleri sayfamıza göz atabilirsiniz.